Toetsen en adviezen in groep 8: dit kun je verwachten

Afname LVS-toetsen: oktober/november 

Voor wie?

De meeste scholen nemen in oktober en/of november de IEP LVS-toetsen af bij alle leerlingen in groep 8. Bij sommige leerlingen is dat niet nodig. Dat geldt bijvoorbeeld voor leerlingen die het 2F- of 1S-niveau al hebben laten zien en voor wie je goed weet hoe je het leerjaar gaan inrichten. Denk ook aan leerlingen met een OPP of eigen leerlijn.  

Waarom in deze periode?

Wanneer je rond oktober/november de IEP LVS toetsen afneemt, zit er voldoende ruimte tussen de groep 7 toets en dit moment om een waardevol beeld te krijgen van waar de leerling staat. Bovendien heb je nog genoeg tijd tot de doorstroomtoets om met de resultaten van de LVS-toets aan de slag te gaan.  

Welke toets zet je klaar?

Over het algemeen past de 1F-2F toets, of 1F-1S voor rekenen, het beste bij het reguliere aanbod van groep 8. Voor leerlingen die een eigen leerlijn hebben of in een OPP zitten, kan het fijn zijn om een toets af te nemen die een lager niveau meet; zoals de toets die je in groep 7 bij regulier aanbod afneemt. 

We hebben ook plustoetsen in ons aanbod voor leerlingen die het 2F- of 1S-niveau al hebben laten zien: 2F-3F of 1F-1S-plus. Wil je dit niveau in kaart brengen, wees je dan bewust dat dit niveau niet standaard in je methodeaanbod voorkomt. Kijk met behulp van de toelichtingen wat het niveau inhoudt en op welke manier je hier invulling aan kunt geven met de leerling.  

Hoe berekenen we het toetsadvies?

We berekenen het advies op basis van één toetsmoment, eerdere toetsmomenten tellen niet mee. Voor de berekening gebruiken we drie vaardigheden in dezelfde verhouding als bij de doorstroomtoets: 45% rekenen, 30% lezen en 25% taalverzorging. Op basis van het toetsresultaat bepalen we welk vervolgonderwijs passend zou kunnen zijn voor de leerling, mits de leerling zich nog verder ontwikkelt. Houd er rekening mee dat er pas een toetsadvies komt wanneer van elke vaardigheid een referentieniveautoets is afgenomen; er komt dus geen toetsadvies als een leerling bijvoorbeeld vanwege dyslexie op taalverzorging de 5b-toets maakt. 

Hoe zit het met Hart en Handen? 

We zien dat dit ook een goed moment is om de zachte vaardigheden van leerlingen in kaart te brengen met de Hart- en Handeninstrumenten. De instrumenten laten zien welk beeld de leerling van zichzelf heeft op het vlak van sociaal-emotionele ontwikkeling, leeraanpak en creatief vermogen. Verschillende aspecten, zoals doorzettingsvermogen of planvaardigheid, kun je goed gebruiken om je advies te ondersteunen. Bovendien kun je in het adviesgesprek met de leerling samen kijken aan welke aspecten jullie nog willen werken om de overgang naar het VO makkelijker te maken.  

Tips voor het analyseren van de resultaten in het IEP LVS

De resultaten van de IEP LVS-toetsen in leerjaar 8 geven waardevolle informatie over de ontwikkeling van je leerlingen. Met een goede analyse kun je gerichte keuzes maken voor de komende periode. Hieronder lees je waar je op kunt letten. 

Voorlopig adviesgesprek – januari 

Waarom in januari?

De overheid heeft bepaald dat we tussen 10 en 31 januari het voorlopige schooladvies aan leerlingen moeten geven. Je neemt hierbij niet alleen de cognitieve resultaten mee, maar alles wat je de afgelopen jaren van de leerling hebt gezien. De doorstroomtoets, die in de periode eind januari t/m begin februari wordt afgenomen, dient vervolgens als een second opinion voor het schooladvies. 

Wat kun je met de Hart en Handeninstrumenten?

Als je leerlingen de Hart- en Handeninstrumenten hebben ingevuld, is het heel waardevol om daarover in gesprek te gaan. De leerling heeft een stem gekregen en kan zijn antwoorden en doelen in het gesprek toelichten. Om jou als leerkracht bij dat gesprek te ondersteunen, hebben we een praatplaat gemaakt. In de speciale versie van de praatplaat voor het adviesgesprek zijn de aspecten en vragen gearceerd die relevant zijn om te bespreken bij de overgang naar het VO. Denk aan vragen zoals: ‘Verwacht jij weleens meer van jezelf dan je eigenlijk kunt?’ en ‘Jij vindt jezelf een echte doorzetter/ niet echt een doorzetter. Waar blijkt dat uit?’  

De Hart- en Handeninstrumenten kunnen jou in je schooladvies ondersteunen: ‘Ik zie dat je plannen lastig vindt, dat merk ik ook in de klas. Dat is een van de redenen waarom ik denk dat dit schoolniveau het beste bij jou past.’  Laten de resultaten zien dat de leerling erg onzeker is of een lage sociale weerbaarheid ervaart, dan kun je samen afspreken hoe jullie hier de komende periode aan gaan werken. Zo krijgt de leerling straks een prettigere start op het VO. 

Hoe geef je het advies door?

Je noteert het schooladvies in je leerlingadministratiesysteem, vanwaar je het schooladvies kunt doorgeven aan IEP en het ROD. We hebben het systeem vernieuwd, zodat je de leerlinggegevens nu met één klik naar IEP kunt importeren.  

Definitieve adviezen – maart

Wanneer krijgen we de resultaten?

In de eerste week van maart delen we de resultaten van de IEP Doorstoomtoets met jullie. Die uitslag is een toetsadvies en onderdeel van wat uiteindelijk jullie definitieve schooladvies wordt. Vergeet niet om de resultaten door te geven aan het ROD. 

Waarom zien de scores er anders uit?

Er is een kleine wijziging in de toetsscores op de IEP Doorstroomtoets. De getallen zijn hetzelfde gebleven, maar er staat nu een 7 voor. Voorheen begon een havo-advies bijvoorbeeld bij een toetsscore van 85; nu is dit bij een toetsscore van 785. Dit hebben we gedaan omdat de toetsscores van de IEP Doorstroomtoets leken op ontwikkelscores in het IEP LVS, terwijl de toetsscore en de ontwikkelscore een andere betekenis hebben. Dit zorgde voor verwarring bij ouders en leerkrachten. De waarde van de toetsscore op de doorstroomtoets verandert verder niet– er staat alleen een extra 7 voor –  je kunt de scores nog steeds goed vergelijken met andere doorstroomtoetsjaren. 

Wat moet je doen als het toetsadvies hoger is dan het schooladvies?

Hiervoor heeft de overheid  regels opgesteld. Voorheen was je verplicht het schooladvies te heroverwegen, maar was je niet verplicht om deze bij te stellen. Nu ben  je verplicht het definitieve advies naar boven bijstellen wanneer het toetsadvies hoger is.  

Dat geldt ook voor een half advies. Stel dat je als voorlopig schooladvies havo hebt gegeven, maar het toetsadvies van de doorstroomtoets komt uit op havo/vwo, dan stel je het advies bij naar havo/vwo. Is het in het belang van de leerling om het oorspronkelijke schooladvies aan te houden? Dat mag, zolang je goed onderbouwt waarom dat de beste keuze is.  

Let op: het praktijkonderwijs vormt een belangrijke uitzondering op het verplicht bijstellen. De doorstroomtoets geeft geen advies voor de categorie praktijkonderwijs – deze valt onder de noemer ‘pro/vmbo bb’. Wanneer leerlingen in deze categorie vallen en van jou het schooladvies praktijkonderwijs hebben gekregen, hoef je het advies niet naar boven bij te stellen of te onderbouwen waarom je bij het huidige advies blijft.